Οι προκαταρκτικές είναι απλές και εύκολες τάξεις στις οποίες τα παιδιά δεν μαθαίνουν αρκετά πράγματα.
Αλήθεια 1
Οι προκαταρκτικές τάξεις σε οποιαδήποτε γλώσσα (και στην μητρική μας) είναι πολύ σημαντικές τάξεις. Σε αυτές τις τάξεις οι μαθητές αντιλαμβάνονται την δομή της γλώσσας, την ηχητική της, η οποία παίζει καταλυτικό ρόλο τόσο για την περαιτέρω κατανόηση της γλώσσας όσο και για την δημιουργία της "πλαστικότητας" του αυτιού και του στόματος, αποκτούν βασικές δεξιότητες διαχείρισης της γνώσης, κοινωνικοποιούν την λειτουργία της γλώσσας, αποκτούν κίνητρο και διαπιστώνουν το "γλωσσικό αντικείμενο".
Μύθος 2
Ο καλύτερος τρόπος για να μάθουν τα παιδιά Αγγλικά είναι να αρχίσουν από την αλφαβήτα.
Αλήθεια 2
Λάθος, για τους εξής λόγους.
Η ηχητική απεικόνιση των γραμμάτων της Αγγλικής ΑΒ δεν έχει καμία (σχεδόν) σχέση με την προφορά των λέξεων. Έτσι περίπου συμβαίνει και στην Ελληνική γλώσσα. Τα γράμματα "διαβάζονται" μέσα στην λέξη, ως ήχοι, (δες το γράμμα Ω ή το γράμμα Λ) και όχι "ατομικά" ως απεικόνιση του ήχου των γραμμάτων. Ύστερα, τα γράμματα της ΑΒ αποτελούν "στοιχεία" των λέξεων και έτσι μπορούν οι μαθητές να τα μάθουν πολύ εύκολα μέσα από την εμπειρική τους "τριβή" με τις πρώτες λέξεις. Το αντίθετο μπορεί να τους δημιουργήσει το φαινόμενο της "σιωπηλής περιόδου" μιας περιόδου όπου ο μαθητής αδυνατεί να αντιληφθεί την σχέση ανάμεσα στην ΑΒ και τα γράμματα που έμαθε και αυτών των γραμμάτων με τους ήχους τους μέσα στις λέξεις. Τυπικά, οι μαθητές χρειάζονται αρκετό χρόνο για να μάθουν την "στείρα" ΑΒ και τα γράμματα. Έτσι χάνουν πολύτιμο χρόνο από την κοινωνικοποίηση της γλώσσας με την οποία μαθαίνουν ότι η γλώσσα χρησιμοποιείται για να επικοινωνούμε και όχι για να την "μαθαίνουμε", η γλώσσα δεν είναι ένα ακόμη γνωστικό αντικείμενο, είναι εργαλείο επικοινωνίας. Τέλος, οι μαθητές αποθαρρύνονται αφού τους στερούμε την χαρά του "ξεκινήματος" δίνοντας έμφαση σε ένα πολύ μικρό και σχετικά άχρηστο κομμάτι της γλώσσας όπως η ΑΒ.
Μύθος 3
Η γραμματική είναι η "μήτρα" της μάθησης μιας ξένης γλώσσας. Ακόμα και τα μικρά παιδιά πρέπει να την διδάσκονται.
Αλήθεια 3
Λάθος, η γραμματική δεν είναι η "μήτρα" καμίας γλώσσας, και οι μαθητές δεν χρειάζεται να την διδάσκονται γιατί έτσι την ξεχνούν (ξέρετε πόσα γραμματικά λάθη κάνουν ακόμα και φιλόλογοι; Έχετε αναρωτηθεί γιατί; Μπορείτε να δώσετε μια εξήγηση;) πρέπει να την εξερευνούν και να την ανακαλύπτουν. Η γραμματική είναι ένας "μοχλός" για να εκφράσουμε με αρμονία τις σκέψεις μας. Είναι μια "συμβατική συμφωνία" με κανόνες και εξαιρέσεις που μας καθ-οδηγεί πώς να βάζουμε την γλώσσα σε τάξη. Έχει υπολογιστεί ότι ένα παιδί 5 χρονών μπορεί να χρησιμοποιεί ένα μεγάλο ποσοστό της μητρικής του γλώσσας με μεγάλη άνεση χρησιμοποιώντας ένα ευρύ για την ηλικία του λεξιλόγιο. Πως το κάνει αυτό; Πως ένα παιδί του οποίου ο ένας γονιός κατάγεται από μια άλλη χώρα μπορεί με σχετική άνεση να χειρίζεται και την γλώσσα του περιβάλλοντός του και την γλώσσα που με επιμέλεια φρόντισε ο ξενόγλωσσός γονιός του να του μάθει στα 5 του με την ίδια άνεση; Όταν εσείς μιλάτε σκέφτεστε τον χρόνο που θα χρησιμοποιήσετε; Σκέφτεστε την γραμματική πριν μιλήσετε; Οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα είναι πολύ απλές. Ο εγκέφαλός μας μπορεί να χειρίζεται τα ερεθίσματα της γλώσσας χωρίς κατ' ανάγκην να τα αναλύει σε "γραμματικούς κανόνες". Αυτό γίνεται με την βοήθεια μιας "συσκευής" που ονομάζεται Συσκευή Γλωσσικής Απόκτησης (LAD). Αυτή η συσκευή μας επιτρέπει διαμέσου της εμπειρίας και της αυτό-ανάλυσης να "αποκτούμε" γλωσσικές ικανότητες χωρίς να γνωρίζουμε την γραμματική της, ακριβώς όπως οι μετανάστες ή αυτοί που για κάποιο διάστημα μένουν σε κάποια χώρα που η γλώσσα της διαφέρει από την μητρική τους. Εξάλλου ο περισσότερα διαδεδομένος τρόπος διδασκαλίας της γραμματικής είναι ο έμμεσος. Με αυτό τον τρόπο ο μαθητής "εκτίθεται" στην γραμματική και μέσα από ένα συγκεκριμένο "περιβάλλον" (κείμενα, εικόνες, διάλογος, άλλα ερεθίσματα- όπως συμβαίνει στην εκτός τάξης ζωή) αντιλαμβάνεται με πιο δημιουργικό και στέρεο τρόπο την γραμματική της γλώσσας (όπως συμβαίνει στην Α, Β και Γ τάξεις του δημοτικού). Αυτός είναι και ο δικός μας στόχος. Η γραμματική να γίνει αντικείμενο έρευνας και εξερεύνησης και όχι η "στείρα" αποστήθιση κανόνων και εξαιρέσεων που οι μικροί μαθητές αδυνατούν να διαχειριστούν και να θυμούνται διαρκώς. Επίσης προσπαθούμε τα γραμματικά στοιχεία να τα δώσουμε με ένα τέτοιο τρόπο ούτως ώστε να βρίσκονται όσο περισσότερο γίνεται κοντά στον "κόσμο" των μικρών παιδιών, τα τροποποιούμε με τέτοιο τρόπο (λεκτικό και απεικονιστικό) ώστε τα παιδιά να μπορούν να διαχειριστούν με άνεση την "έκθεση" τους σε αυτά.
Μύθος 4
Τα παιδιά για να μάθουν να γράφουν πρέπει να έχουν ορθογραφία.
Αλήθεια 4
Η ορθογραφία δεν είναι απαραίτητη και μάλιστα με τον τρόπο που γίνεται σε ένα τυπικό ΚΞΓ. Η δυνατότητα να γράφουμε σωστά έχει να κάνει αφενός με την μνήμη και αφετέρου με τον συνδυασμό προφορικής και γραπτής απεικόνισης μιας λέξης. Η μνήμη διακρίνεται σε δύο είδη: στην βραχεία και την μακροχρόνια. Με την βραχεία μνήμη επεξεργαζόμαστε πληροφορίες άμεσα, αυτές οι πληροφορίες τις περισσότερες φορές παραμένουν αταξινόμητες και μας βοηθούν κυρίως στο να αντιμετωπίζουμε "επι-τόπου" προκλήσεις. Η ορθογραφία όπως ζητιέται παραδοσιακά αποθηκεύεται στην βραχεία μνήμη και επιδεικνύεται σε μια συγκεκριμένη στιγμή. Η διαχείριση της είναι επιτόπια και ουδέποτε μπορεί να θεωρηθεί επαρκή γνώση. Είναι λοιπόν χάσιμο χρόνου. Η μακροχρόνια μνήμη ταξινομεί τις πληροφορίες αφού επιλέξει αυτές που αξίζει τον κόπο να ταξινομηθούν, πολλές φορές αυτοματοποιεί κάποια σετς πληροφοριών και έτσι ο χρήστης έχει την ικανότητα να πραγματοποιεί ενέργειες χωρίς να περνούν από το επίπεδο του συνειδητού (οδήγηση, κολύμβηση, μαγείρεμα, χρήση υπολογιστών κλπ). Η μακροχρόνια μνήμη είναι και πρέπει να είναι ο στόχος της ξενόγλωσσης εκπαίδευσης. Η ικανότητα του ομιλητή να παράγει λόγο σε μια ξένη γλώσσα χωρίς να επιβαρύνει το επίπεδο του συνειδητού είναι και ήταν πάντα το μεγάλο και ουσιαστικό ζητούμενο στην ξενόγλωσση εκπαίδευση. Για να καταφέρουμε την αυθόρμητη λειτουργία των λεκτικών λειτουργιών πρέπει να "κατακτούμε" την γνώση και λειτουργία της γλώσσας και όχι να την αποστηθίζουμε ή να επιδεικνύουμε προσωρινά τις πληροφορίες που συλλέγουμε. Στην δική μας διδασκαλία η ορθογραφία υπάρχει και εφαρμόζεται με δημιουργικό τρόπο. Οι μαθητές καλούνται να πειραματιστούν και να ανακαλύψουν την ηχητική και δομή των λέξεων μέσα από δραστηριότητες που οδηγούν στην λειτουργία του συνδυασμού βραχυχρόνιας και μακροχρόνιας μνήμης. Πολλές από τις "ορθογραφικές" δραστηριότητες προκαλούν τον μαθητή να χρησιμοποιήσει περισσότερες από μία δεξιότητες. Με τον πλουραλισμό και την πολυμορφία των δραστηριοτήτων που επαναλαμβάνουν τις λέξεις μέσα στο πλαίσιο άλλων εργασιών όπως είναι οι εργασίες μελέτης οι μαθητές ανακυκλώνουν φυσιολογικά τις λέξεις-στόχους με αποτέλεσμα αυτές οι λέξεις να "αγκυρώνονται" με δημιουργικούς συνδυασμούς στην μνήμη των μαθητών.




BEEzone


